รถโดยสารประจำทางด่วนพิเศษ (Bus Rapid Transport) เมืองโบโกต้า

 
 
โบโกต้า (Bogota) เป็นเมืองหลวงของประเทศ โคลัมเบีย (Columbia) มี ระบบขนส่งมวลชน (rapid transit system) ชื่อว่า TransMilenio จัดตั้งในช่วง Rnrique Penalosa เป็นนายกเทศมนตรีของเมือง (ค.ศ.1998-2001) และได้รับการเลือกตั้งอีกครั้งในปี ค.ศ. 2015 ทดแทนการขาดระบบรถไฟฟ้าใต้ดิน หรือรถราง ระบบ TransMilenio เป็นระบบที่รวมรถโดยสารประจำทางด่วนพิเศษที่มีทางเฉพาะ กับรถรถโดยสารขนาดเล็กที่ป้อนผู้โดยสารจากพื้นที่พักอาศัย เข้ามายังระบบขนส่งมวลชนสายหลัก ซึ่งมีแผนจะทำให้ครอบคลุมพื้นที่ทั้งเมืองในปี ค.ศ. 2030 ปัจจุบันระบบ TransMilenio มีผู้โดยสาร 1.98 ล้านคนต่อวัน (45,000 คนต่อชั่วโมง-ทิศทาง) นับว่าเป็นระบบที่รองรับผู้โดยสารได้มากที่สุดในโลก ระบบ TransMilenio ประกอบด้วย BRT หลายสายต่อเชื่อมกัน ที่สถานีที่ต่างระดับกันตามถนนสายหลัก ผู้โดยสารเข้าถึงตัวสถานีโดยใช้สะพานลอยข้ามถนน โดยทั่วไปบริเวณสถานี ใช้พื้นที่ถนน 4 เลนสำหรับรถโดยสารประจำทางด่วนพิเศษ เลนด้านนอกสำหรับแซง ผู้โดยสารจ่ายเงินเข้าสถานีโดยใช้สมาร์ทการ์ด เพื่อรอรถในสถานีกว้าง 5 เมตร ประตูรถและประตูสถานีจะเปิดพร้อมกัน ระดับพื้นของสถานีเท่ากับระดับพื้นรถโดยสาร
 

ภาพรวมระบบ TransMilenio

 
 สถานที่
 Bogota ประเทศโคลัมเบีย
 ชนิดของระบบ
 รถโดยสารประจำทางด่วนพิเศษ (Bus Rapid Transit)
 จำนวนสาย
 12 สาย
 จำนวนสถานี
 147 สถานี (4 สถานีอยู่ระหว่างการก่อสร้าง)
 จำนวนผู้ใช้บริการ
 2.2 ล้านคน/วัน
 ระยะทาง
 87 กิโลเมตร
 เริ่มใช้
 ปี ค.ศ. 2000
 
 
ปี ค.ศ. 1974 ระบบ Rede Integrade de Transporte (RIT) เริ่มใช้งาน นับได้ว่าเป็นแห่งแรกของโลก และเป็นแห่งแรกที่ประสบความสำเร็จในด้านการพัฒนาระบบขนส่งสาธารณะ (transit oriented development) ในปี ค.ศ. 1980 ระบบ RIT ทำให้การขนส่งมวลชนระหว่างจุดต่างๆในเมืองทำได้สะดวก ด้วยการจ่ายค่าโดยสารในอัตราเดียว ในปี ค.ศ. 1996 การประชุมสหประชาชาติด้านการตั้งถิ่นฐานของมนุษย์ (Habitat II) ได้ยกย่องให้เมืองคูริติบา เป็นเมืองที่มีนวัตกรรมที่สุดในโลก



 
รูปที่ 1 สถานีรอรถระบบ TransMilenio
 


รูปที่ 2 เส้นทางเดินรถ MRT สายต่างๆ ของระบบ TransMilenio จะครอบคลุมพื้นที่ทั้งเมืองในปี ค.ศ. 2030

 
 
          เพื่อลดปัญหาจราจรที่ติดขัด มีหลายแนวคิดที่ถูกเสนอต่อ Rnrique Penalosa ที่เป็นทางออกที่มีประสิทธิภาพ เพียงพอ และราคาไม่แพง จึงมีข้อเสนอและเห็นชอบให้มีการจำกัด จำนวนรถจากป้ายทะเบีบนในชั่งโมงเร่งด่วน ระยะทาง 121 กิโลเมตร ยกเลิกจุดจอดรถยนต์ส่วนบุคคล ทำให้ถนนเป็นมิตรต่อคนเดินเท้า ลดการใช้รถยนต์ส่วนตัว มีระบบ Ciclorrutas เป็นโครงข่ายจักรยานในเมืองที่ยาวที่สุดในโลก ระยะทาง 376 กิโลเมตร ไปในทิศทางต่างๆของเมือง ระบบ Ciclorrutas เริ่มต้นใช้ในปี ค.ศ. 1995-1998 โดย Antanas Mockus ผู้บริหารในขณะนั้นเป็นผู้ริเริ่ม ต่อมานายกเทศมนตรี Rnrique Penalosa ได้พัฒนาแผนแม่บทจักรยาน เพิ่มเส้นทางเป็นหลายร้อยกิโลเมตร มีการใช้จักรยานมาขึ้นในเมือง กิจกรรม Car free week เริ่มใช้ตั้งแต่ปี ค.ศ. 2014

 


รูปที่ 3 เลนจักรยานเมืองโบโกต้า
 
          โครงข่ายจักรยานบูรณาการและเชื่อมโยงกับ ระบบ TransMilenio มีจุดจอดจักรยานที่สถานี สนับสนุนสุขภาวะของคนในเมือง โครงการ Ciclovia ปิดการจราจรถนนทางหลวงสายหลัก ในช่วงวันอาทิตย์และวันหยุด ช่วงเวลา 7.00-2.00 น ประชาชนสามารถขี่จักรยานชมเมือง และออกกำลังกาย ในช่วงเดือนธันวาคม จะปิดถนนจัดกิจกรรมตอนกลางคืน ปี ค.ศ. 2016 ถนนบางสายถูกลดจำนวนช่องจราจรจาก 4 เลน เป็น 3 เลน เพื่อสร้างทางจักรยานใหม่
 

รูปที่ 4 ระบบ Ciclorrutas โครงข่ายจักรยานในเมืองที่ยาวที่สุดในโลก